Dưới vai trò Chủ tịch luân phiên Hội đồng Liên minh châu Âu, Síp chính thức khởi động chương trình chống gian lận bằng cuộc họp đầu tiên của Nhóm công tác chống gian lận tại Brussels. Sự kiện không chỉ đánh dấu bước đi thể chế quan trọng, mà còn gửi đi thông điệp mạnh mẽ về quyết tâm bảo vệ lợi ích tài chính của toàn khối.
Khẳng định vai trò dẫn dắt trong bảo vệ ngân sách EU
Cuộc họp được chủ trì bởi Giám đốc Ban Kiểm soát Tài chính các Quỹ châu Âu, đại diện Síp nhấn mạnh rằng bảo vệ ngân sách Liên minh không chỉ là nghĩa vụ kỹ thuật, mà là trách nhiệm chính trị chung của mọi quốc gia thành viên.
Theo tuyên bố từ phía Chủ tịch luân phiên, việc bảo vệ lợi ích tài chính của EU đòi hỏi ba yếu tố cốt lõi: ý chí chính trị rõ ràng, sự nhất quán trong vận hành thể chế và hợp tác chặt chẽ hơn giữa các quốc gia cùng các cơ quan châu Âu. Đây được xem là nền tảng để củng cố quản trị tài chính minh bạch và duy trì lòng tin của công dân vào bộ máy Liên minh.
Sự phối hợp giữa Văn phòng Chống gian lận châu Âu (OLAF) và Văn phòng Công tố châu Âu (EPPO)
Điểm nhấn của phiên họp là sự tham dự lần đầu của tân Tổng giám đốc OLAF, ông Petr Klement. Trong phát biểu của mình, ông kêu gọi tăng cường hợp tác thực chất giữa các quốc gia thành viên và OLAF, đồng thời đặc biệt nhấn mạnh mối liên kết chiến lược với EPPO.
Theo ông Klement, đợt đánh giá sắp tới đối với Quy định OLAF – dự kiến hoàn tất vào tháng 6/2026 – sẽ là cơ hội quan trọng để tháo gỡ những rào cản pháp lý và vận hành trong việc chia sẻ thông tin giữa OLAF, EPPO và Europol. Việc cải thiện luồng dữ liệu và cơ chế phối hợp được xem là điều kiện tiên quyết để nâng cao hiệu quả phát hiện, điều tra và xử lý các hành vi gian lận xuyên biên giới.
Pericles V và chiến lược bảo vệ đồng euro
Một nội dung đáng chú ý khác là dự thảo chương trình Pericles V cho giai đoạn 2028–2034. Chương trình này hướng tới tăng cường đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và trao đổi thông tin nhằm bảo vệ đồng euro trước các hành vi làm giả.
Trong quá trình thảo luận văn bản thỏa hiệp đầu tiên, chỉ một số ít quốc gia thành viên đưa ra góp ý chuyên sâu, trong khi Ủy ban châu Âu bày tỏ sự ủng hộ đối với cách tiếp cận của Chủ tịch luân phiên. Điều này cho thấy sự đồng thuận tương đối về định hướng chiến lược mà Síp đang thúc đẩy.
Đối thoại với Tòa Kiểm toán châu Âu và cải thiện giám sát
Các đoàn đại biểu cũng xem xét Báo cáo đặc biệt số 26/2025 của Tòa Kiểm toán châu Âu liên quan đến hoạt động chống gian lận của các cơ quan EU. Trọng tâm thảo luận xoay quanh việc nâng cao chất lượng trao đổi thông tin và tăng cường cơ chế theo dõi các vụ gian lận ở cấp độ châu Âu.
Song song đó, Chủ tịch luân phiên cập nhật các diễn biến liên quan đến Thị trường chung và Chương trình Hải quan, nhấn mạnh yêu cầu phối hợp liên nhóm trong Hội đồng nhằm đảm bảo mọi chính sách đều gắn chặt với mục tiêu bảo vệ lợi ích tài chính của Liên minh.
Thông điệp của một nhiệm kỳ hướng đến tự chủ và minh bạch
Phiên họp đầu tiên đã thể hiện cách tiếp cận phối hợp, thực chất và hướng đến kết quả của Síp trong sáu tháng đảm nhiệm vai trò Chủ tịch. Dưới phương châm “Một Liên minh tự trị, mở cửa với thế giới”, Síp đặt trọng tâm vào tăng cường hợp tác thể chế, củng cố quản trị ngân sách và xây dựng niềm tin công chúng.
Trong bối cảnh ngân sách EU ngày càng mở rộng và các dòng tiền xuyên biên giới gia tăng, chống gian lận không còn là vấn đề nội bộ của từng quốc gia, mà là bài toán an ninh tài chính chung của toàn châu Âu. Và với bước khởi đầu này tại Brussels, Síp đang cho thấy tham vọng đóng vai trò điều phối hiệu quả trong nỗ lực bảo vệ nền tảng tài chính của Liên minh.