Có một câu chuyện có thật mà Morgan Housel kể trong cuốn sách nổi tiếng của ông về tâm lý học tiền bạc, và tôi muốn mượn nó để mở đầu chuyên mục này.
Ở Mỹ có một người đàn ông tên Ronald Read. Cả đời ông làm ở trạm xăng, rồi làm lao công. Ông sống trong một căn nhà nhỏ, và không ai xung quanh nghĩ ông có gì đặc biệt. Năm 2014, ông qua đời ở tuổi 92 — và di chúc của ông làm cả nước Mỹ sửng sốt: ông để lại hơn 8 triệu đô la, phần lớn tặng cho bệnh viện và thư viện địa phương. Cũng khoảng thời gian đó, báo chí Mỹ nhắc đến một cựu lãnh đạo ngân hàng đầu tư học Harvard, sự nghiệp lẫy lừng, biệt thự mênh mông — vừa phá sản.
Hai con người đó dạy tôi một điều mà càng làm nghề lâu tôi càng thấm: sự giàu có thật sự là thứ không ai nhìn thấy.
Cái chúng ta nhìn thấy — xe, đồng hồ, những chuyến đi được đăng lên mạng — là tiền đã tiêu. Mà tiền đã tiêu thì, nói cho chính xác, không còn là tài sản nữa. Giàu thật nằm ở phần ngược lại: khoản dự phòng không ai biết, quyền được nói “không” với một cơ hội xấu, sự bình thản khi thị trường trồi sụt. Toàn những thứ vô hình. Housel gọi đây là nghịch lý lớn nhất của tiền bạc: chúng ta dùng tiền để cho người khác thấy, trong khi giá trị lớn nhất của tiền là những gì nó âm thầm bảo vệ cho mình.
Làm nghề tư vấn định cư, tôi gặp hai kiểu khách. Kiểu thứ nhất, buổi gặp đầu tiên hỏi tôi: “Thẻ thường trú Síp này, nói ra có oai không?” Tôi không trách — câu hỏi đó rất con người. Kiểu thứ hai hỏi khác: “Nếu mười năm nữa con tôi muốn học đại học ở châu Âu, hoặc gia đình tôi cần một nơi thứ hai để sống, con đường nào chắc chắn và minh bạch nhất?”
Hai người này có thể cùng đầu tư 300.000 euro vào bất động sản Síp để lấy thẻ thường trú theo diện nhanh, nhưng họ đang mua hai thứ hoàn toàn khác nhau. Người thứ nhất mua một thứ để người khác nhìn thấy. Người thứ hai mua thứ mà Housel gọi là cổ tức cao nhất tiền có thể trả: quyền lựa chọn.
Tấm thẻ thường trú, với người thứ hai, giống chiếc phao trên tàu. Đi tàu, có ai mong dùng tới phao đâu — nhưng cũng không ai muốn bước lên con tàu không có phao. Thẻ nằm im trong két, không cần dùng đến, vẫn đang làm đúng việc của nó: giữ cho gia đình một cánh cửa luôn mở.
Vì vậy ở Trí Tín, câu đầu tiên chúng tôi hỏi khách không bao giờ là “anh chị có bao nhiêu tiền”, mà là: “Anh chị muốn tấm thẻ này giải quyết điều gì cho gia đình mình trong 10–20 năm tới?” Trả lời rõ câu đó rồi, mọi bước sau — chọn dự án, chuẩn bị hồ sơ — đều nhẹ nhàng.
Nếu anh chị đang cân nhắc, hãy thử tự trả lời câu hỏi đó trước cả khi gặp chúng tôi hay bất kỳ đơn vị nào. Đó là món quà đầu tiên tôi muốn gửi trong chuyên mục này.
Tuyên bố miễn trách nhiệm pháp lý (Disclaimer)
Nội dung trong báo cáo/bài viết này chỉ nhằm mục đích chia sẻ quan điểm và thông tin học thuật về kinh tế vĩ mô, thị trường tài chính, bất động sản, xu hướng ngành và các thông tin khác tại Cyprus và một số quốc gia khác trên thế giới. Mọi dữ liệu và đánh giá được tổng hợp từ các nguồn công khai, có chọn lọc, và được trình bày nhằm cung cấp góc nhìn nghiên cứu cho cộng đồng đầu tư.
Bài viết không cấu thành lời khuyên đầu tư, tư vấn tài chính cá nhân hay lời mời chào mua/bán bất kỳ tài sản nào. Mọi phân tích, đánh giá định giá hoặc nhận định xu hướng đều mang tính chủ quan của nhóm biên tập, không mang tính cam kết hiệu quả đầu tư.
Mỗi cá nhân nên tự thực hiện đánh giá rủi ro, mục tiêu đầu tư, thời gian nắm giữ và điều kiện cá nhân trước khi đưa ra bất kỳ quyết định tài chính nào. Việc sử dụng thông tin trong tài liệu này là hoàn toàn theo quyết định và rủi ro của người đọc.
Chúng tôi và tác giả miễn trừ mọi trách nhiệm với bất kỳ tổn thất hoặc hệ quả nào phát sinh từ việc sử dụng các thông tin này trong thực tế.
