Síp đang chuẩn bị đăng cai một trung tâm khu vực mới về an ninh mạng hàng hải với sự hợp tác của Israel và Hy Lạp. Theo kế hoạch, Trung tâm Xuất sắc về An ninh mạng Hàng hải (MarCCE) sẽ được đặt tại thủ đô Nicosia và hoạt động dưới sự quản lý của Cơ quan An ninh Kỹ thuật số Síp. Sáng kiến này được kỳ vọng sẽ góp phần tăng cường khả năng bảo vệ hạ tầng kỹ thuật số của ngành hàng hải tại khu vực Đông Địa Trung Hải trước các mối đe dọa mạng ngày càng gia tăng.

Trung tâm sẽ đặt tại Nicosia

Trung tâm có tên Trung tâm Xuất sắc về An ninh mạng Hàng hải (MarCCE), dự kiến đặt tại thủ đô Nicosia và hoạt động dưới sự quản lý của Cơ quan An ninh Kỹ thuật số Síp.

Theo kế hoạch, MarCCE sẽ phối hợp với Cục An ninh mạng Quốc gia Israel và Cơ quan An ninh mạng Quốc gia Hy Lạp trong các hoạt động liên quan đến an ninh mạng đối với lĩnh vực hàng hải, bao gồm chia sẻ thông tin, nâng cao năng lực và phối hợp ứng phó trước các nguy cơ tấn công mạng.

Hình thành từ hợp tác ba bên

Việc thành lập MarCCE xuất phát từ các thỏa thuận đạt được tại hội nghị thượng đỉnh ba bên giữa Síp, Israel và Hy Lạp vào năm 2025. Đây là một phần trong khuôn khổ hợp tác giữa ba quốc gia về an ninh, công nghệ và năng lượng.

Theo các quan chức, trung tâm sẽ góp phần nâng cao khả năng ứng phó trước các cuộc tấn công mạng nhằm vào cơ sở hạ tầng hàng hải và các tuyến vận tải biển tại khu vực Địa Trung Hải.

Đông Địa Trung Hải là khu vực có vai trò quan trọng đối với thương mại quốc tế, với nhiều cảng biển, doanh nghiệp vận tải và trung tâm logistics. Quá trình chuyển đổi số trong ngành hàng hải cũng khiến các hệ thống này trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công mạng.

Tập trung vào đào tạo và chia sẻ thông tin

Theo kế hoạch MarCCE sẽ tập trung vào nhiều lĩnh vực, trong đó có thu thập và chia sẻ thông tin về các mối đe dọa mạng đối với hệ thống hàng hải, đào tạo nhân lực chuyên môn và xây dựng các tiêu chuẩn, chính sách liên quan đến an ninh mạng trong ngành.

Ngoài ra, trung tâm cũng hướng tới việc thúc đẩy đổi mới công nghệ thông qua kết nối các doanh nghiệp hàng hải với các công ty công nghệ, đồng thời tăng cường hợp tác giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các trường đại học.

Một mục tiêu khác của MarCCE là hỗ trợ các doanh nghiệp quy mô nhỏ tiếp cận các công cụ và giải pháp an ninh mạng phù hợp.

Ngành hàng hải đối mặt nhiều rủi ro an ninh mạng

Hoạt động hàng hải hiện phụ thuộc ngày càng nhiều vào các công nghệ số như hệ thống định vị tự động, thông tin liên lạc vệ tinh và các nền tảng quản lý logistics.

Việc ứng dụng công nghệ giúp nâng cao hiệu quả vận hành nhưng cũng làm gia tăng nguy cơ bị tấn công mạng. Nếu các cảng biển hoặc hệ thống vận tải bị xâm nhập, chuỗi cung ứng và hoạt động thương mại có thể bị ảnh hưởng.

Đối với Síp, quốc gia có nền kinh tế gắn chặt với lĩnh vực hàng hải và sở hữu vị trí chiến lược tại Đông Địa Trung Hải, việc tăng cường bảo vệ hạ tầng kỹ thuật số được xem là một trong những ưu tiên.

Tăng cường năng lực ứng phó

Theo kế hoạch, MarCCE dự kiến sẽ tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu và các cuộc diễn tập mô phỏng tấn công mạng nhằm đánh giá khả năng ứng phó của cảng biển, doanh nghiệp vận tải và tàu thuyền.

Các chương trình này được kỳ vọng sẽ giúp các đơn vị tham gia nâng cao năng lực phòng vệ, hoàn thiện quy trình xử lý sự cố và tăng cường khả năng phối hợp khi xảy ra các cuộc tấn công mạng.

Bối cảnh địa chính trị làm gia tăng yêu cầu bảo vệ hạ tầng số

Sự gia tăng căng thẳng tại Trung Đông trong thời gian gần đây cũng làm nổi bật tầm quan trọng của việc bảo vệ các hệ thống hạ tầng trọng yếu.

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia, các cuộc tấn công mạng ngày càng được sử dụng song song với các hình thức xung đột truyền thống. Cơ sở hạ tầng như cảng biển, mạng lưới điện và hệ thống thông tin liên lạc đều có thể trở thành mục tiêu.

Bên cạnh đó, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) cũng đang tạo điều kiện cho các hình thức tấn công mạng ngày càng tinh vi và khó phát hiện hơn, đặt ra yêu cầu nâng cao năng lực phòng thủ đối với các quốc gia và doanh nghiệp.

Kỳ vọng mở rộng hợp tác trong tương lai

Ngoài các nhiệm vụ về an ninh mạng, MarCCE được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hợp tác nghiên cứu và đổi mới trong lĩnh vực công nghệ hàng hải thông qua sự tham gia của các cơ quan quản lý, trường đại học và doanh nghiệp.

Các quan chức cũng cho biết trung tâm có thể mở rộng hợp tác với nhiều đối tác khác trong khu vực trong tương lai nhằm tăng cường phối hợp ứng phó trước các mối đe dọa an ninh mạng.

Việc đặt trụ sở MarCCE tại Nicosia đánh dấu thêm một bước trong quá trình mở rộng hợp tác giữa Síp, Israel và Hy Lạp về an ninh mạng hàng hải. Trong bối cảnh hoạt động vận tải biển ngày càng phụ thuộc vào công nghệ số, việc tăng cường bảo vệ các hệ thống hạ tầng trọng yếu được xem là yêu cầu ngày càng cấp thiết đối với khu vực Đông Địa Trung Hải.